Monday, March 13, 2017

खबरदार




खबरदार
म वस्तु होइन !
तिम्रो एकल निर्णयको चीतामा
इच्छा आंकाक्षाहरुको,
आफ्नो जीवनको
आहुति दिन
म बाध्य छैन !

आफुले पुरा गरेको कर्तब्यहरुको
दम्भ पालेर
म संग त्यसको ब्याज उठाउने
अधिकार तिमीलाई छैन !

म स्वतन्त्र छु
आफ्नो इच्छाको मालिक,
आफ्नो भविष्यको सिर्जना
मेरो स्वबिबेकले गर्दछ!
तिम्रो र तिमी जस्तै अरुको
बन्द कोठा भित्र गरिएको निर्णयले होइन !

तिम्रो पुस्तौनी इज्जतको खातिर
पुरातन रितिरिवाजको आडमा  
कथित नियतिलाई दोष दिंदै
मेरो जीवनलाई, 
अन्योल भबिष्य तर्फ ढकेल्दै
अनजान, रुखो हातहरुमा
आँखा चिम्लेर सुम्पिन
तिमीलाई लज्जाबोध हुँदैन ?
कुनै सङ्कोच लाग्दैन ?
किन काँप्दैनन् तिम्रा हातहरु ?
किन तिम्रा आँखा सम्पत्ति खोज्छ ?
मेरो खुशी खोज्दैन ?

सुनको पिजंडामा पंक्षी
हाँसेको देखेको छौ र कतै ?

म स्वच्छन्द जीवन चाहन्छु
चाहन्छु खुला आकाश मुनी रम्न
मेरो भविष्यको निर्णय
मेरो मन मस्तिष्कले गरोस
तिम्रो एक लहडले होइन !
मेरा बाटाहरु,
मेरा सर्तहरुमा बनुन !

के सक्छौ ?
मलाई यो अवसर दिन ?
त्यो अधिकार दिन ?

पर्दा उघारेर हेर
 म पनि मानव हुँ !
तिमी जस्तै,
मेरो छुट्टै अस्तित्व छ !
मेरो पनि आफ्नै आवाज छ !
तिमीले सोचेजस्तो
मोलमलाई गर्दै, लिलाम हुने
वस्तु होइन म
  खबरदार !!

२०७३/१०/४ मंगलबार



Saturday, February 18, 2017

Dear,तिमी



 (कसैलाई वास्तविक लागेमा, संयोग मात्र हुनेछ ।।)
Dear,तिमी
       कहिलेकाहीं एक्कासि बाटो काट्न आउने केहि सुमधुर दृश्यहरु, कहिलेकाहीं दृश्यहरुमा ओहोरदोहोर गर्ने शब्दहरु र कतैकतै पोखिने मनका केहि ठट्यौलि, केहि गहिरो भावनाहरुका शब्द देख्दा, लाग्छ तिमी ठिकै छौ जिन्दगी जिउनेक्रममा ! न राम्रो न नराम्रो, ठिकै ! जिन्दगि यसरी चल्दै गर्दा नि रमाइलो नै हुन्छ होला, म त्यति ठम्याउन सक्ने अवस्थामा आज छैन । जे होस्, छरिने ति मुस्कानहरुलाई संगाल्न पाउँदा म पनि खुशी नभई रहन सक्ने अवस्था छैन, म खुशी नै छु, खुशी देख्न चाहेकाहरु खुशी हुँदा ! तर चिन्ता यति हो, खुशी देखिएका ओठ र आँखाहरु बीच उही संदेश संचार होस्, एकले अर्काको भन्दा भिन्न संदेश प्रवाह नगरुन !!

       धेरै भयो शब्दहरुले एकअर्काको चौघेरा नाघेर एक अर्काको आँगनमा नखेलेको । त्यसैले अचेल अर्थ र सन्दर्भहरु बुझ्न पनि निकै रस्साकस्सी गर्नुपर्ने अवस्था आउँछ, दिमाग धेरै सोच्छ , न सोच भन्दा भन्दै ! आज सोचें कसैले नपढ्ने एउटा चिठी लेखौं अनि आफैले पढौं हरेक शब्दहरु ! बस शब्दहरु थुनिनु भन्दा पोखिएकै राम्रो, होइन त ? प्रश्न नि कसलाई सोध्नु छ र ? जब उत्तर दिने म आफै छु ! खैर ! लेख्नु त छंदै छ, म लेख्दै छु ! आफुले पाएको, नेपालीमा भन्दा "लेखक" र अंग्रेजीमा भन्दा "राइटर"को उपाधि बचाइराख्न र त्यो भित्र गाँसिएको भावनाहरुलाई संगाल्न पनि म लेखिरहन्छु ! आशा गर्छु मेरा कलमहरु नथाकुन, म थाके पनि !!

कुनै बेला शब्दहरु ठोक्किए भने ख्याल गर्नु शब्द तिनै हुन्, भावना पनि तिनै हुन् , जो हिजो थिए र जो आज पनि बाँचीरहेछन । लेख्दै गर्दा आज केहि दिनहरु सम्झिन्छु, एउटा, एउटा दिन ! तिम्रो मानसपटलमा ति दिनहरु खेल्छ, खेल्दैन्न थाहा छैन ! तर आफै संग बोल्दैछु, अनि यसो लाग्छ तिमीलाई ति दिनहरु ख्याल नहोला, तिम्रो लागि संधै घट्ने घटना मध्ये केहि नौलो "ए! होर ! " भन्ने दिन नै होला , वा कुनै औपचारिक निरन्तरताको एउटा पट्यार लाग्दो दिन ! तर आशा गर्छु, त्यसो नहोस ! यो भन्दा बेसी म अरु केहि भन्ने र बिश्लेष्ण गर्ने पक्षमा छैन । बारम्बार प्रश्नहरु आफैलाई तेर्साउँछु अनि उत्तर खोज्ने प्रयास गर्छु, भेट्टाउँदिन ! किन, कसरी, के कारण ले ? म खोज्छु आज पनि तर दुखसाथ भन्नुपर्छ, म भेट्टाउँदिन ! 

Dear,तिमी
म यहि रस्साकस्सि बीच, बिगत सम्म पुगेर वर्तमानमा धेरै चोटी पच्छारिएको छु ! बिगत-बर्तमानको एउटा गम्भीर विरोधाभाष संग जुध्न पनि निकै साहस चाहिँदो रहेछ ! कुनै बेला थाहै नदीई बाँधहरु भत्किँदै भेलहरु उम्किन्छन, तिनलाई जमाई राख्नु पनि एउटा चुनौती नै लाग्छ ! अनि निरन्तर घुमिरहने दिमाग र मनहरुलाई बाँधेर पिजडा भित्र थुन्नु पनि एउटा अर्को सकसपूर्ण यात्रा हुँदो रहेछ, अनि यी सबैलाई थाम्दै गर्दा भावनाहरुमा उर्लेर कलम समात्न तम्सिने हातहरु र लेख्न रफ्तार पकड्ने कलमहरुलाई सम्झाउँदै; "आज होइन, भोली भन्दै" समय टार्न खोज्नु, त्यो दुस्साहस गर्न पनि निकै ठुलो साहासको खाँचो हुँदो रहेछ भन्ने कुरा म बल्ल बल्ल बुझ्दैछु ! हुन त, जीवन यस्तै हो; बुझ्दै, सिक्दै, अपनाउंदै अगाडी बढ्ने ! हरेक अनुभव नयाँ नै हुन्छ ! तर अनुभव संगाल्न भन्दा त्यो अनुभव संगाल्न परेको यथार्थले भने बेसी घचघचाई रहँदो रहेछ, अझ यी याथार्थहरु आफैमा अन्योलपूर्ण र रहस्यमय भए, चक्रब्युमा फसेको अभिमन्यु जस्तो जीवनले बाहिर निस्किन कुनै सुरक्षित निकास नपाउँदो रहेछ ! 

एक्कासि बाटाहरु बदलिए भने, कुनै कारण बिना यात्राहरु रोक्किए भने, के बुझ्ने ? निष्कर्ष के निकाल्ने ? अनि बोलिएका भनाई र नबोलिएका वास्तविकता बिचको खाडल कसरी पुर्ने ? बोझ भइयो कि ? भन्ने आशंकालाई कसरी मेट्ने ? जब आफैले शुरु गरेको यात्रामा आघोषित पूर्णबिराम लगाइन्छ भने, अनि सुचनाहरुको कुनै ओहोरदोहोर नै हुँदैन र प्रयासहरुलाई मौन कुहिरोहरुले ढाक्छन भने, के बुझ्ने ? प्रश्न धेरै आउँछन, जन्मिन्छन ! 

जब उत्तरहरुले यात्रा थाल्दैनन् अनि देखे र भोगे अनुसार एउटा निर्णय त आवश्यक नै हुने रहेछ ! बिगत-बर्तमानले त्यहि भन्यो, त्यहि सिकायो, त्यही देखायो !! 

Dear,तिमी
       शब्दहरुको कुनै भर हुँदैन, कहिले काहीं भावनामा उर्लिदा, मौका बचाई राख्न, शब्दहरु उर्लिएलान !  केहि सत्य हुन्छन केहि झुठ हुन्छन, केहि अनयासै निस्किन्छन, केहि लेखाजोखा गरेर निस्किन्छन ! म यिनै परिवेशलाई बुझ्ने प्रयास गर्दैछु ! 

भावनालाई थुनेर भन्दा तिनी संग जुधेर म उत्तर खोज्ने दौडाहमा छु, कुनै दिन आशा छ भेट्टाइन्छ उत्तर ! कहिलेकाहीं म उत्तर खोज्ने होडबाजीमा फस्न खोज्दिन, यो गन्जागोललाई हुत्ताएर म उम्किन पनि खोज्छु तर फेरी आफै आउंछु ! संसार गोलो छ, कतै कतै आवेगहरु ठोक्किए भने कुनै नयाँ बिष्फोटनले केहि नयाँ संदेश ल्याउँछ भन्नेमा आशावादी छु तर अगाडी नै थाक्छु कि भन्ने डर पनि लाग्छ ! एकतर्फी तालीहरुमा आवाज न आउँदो रहेछ, तर खुशी के मा छु भने, मेरा कलमहरु सजिल्यै थाक्दैनन् ! कतै न कतै मलाई झक्झकाएर पनि लेखिरहन्छन ! लेख्न त तिम्रा कलमहरुले पनि लेख्लान ! कतै लुक्लान तिम्रा शब्द, केहि सिमित दर्शकहरु माझ ! म मेरो शब्द राख्न सक्षम छु, मेरा शब्द पढ्न सबै सक्षम छन !! 

खैर ! लेख्दै गए, पाना भरिंदै जाला ! पाना भर्ने इक्षा होइन ! शब्दहरुले कहीं कतै वैमनस्यता ओकलेका छैनन् ! न स्वयं लेखकले ! शब्द गुम्साए गन्हाउँछ, लेखीए, पाठक भेट्टाउँछ, शब्दहरु फिजिन्छन ! यथार्थहरु सतहमा आउलान ! खोज त त्यहि नै हो जीवनको ! 

जीवन आफ्नै परिवेश र सौन्दर्यमा चल्छ नै, चलाउनु पनि पर्छ ! मुस्काउन जीवनले भुल्नु हुँदैन ! मुस्कान छिन्न पनि खोज्नु हुँदैन ! 

आजलाई मेरो कलमले यहीं बिदा माग्छ !!                                                    
                                  उही म !!
२०७३/११/०७, शनिबार !

Sunday, January 15, 2017

मृगतृष्णाको जीवन





बोकेर आफ्नै सपनाको भारी
 बिरानो ठाउँ, मुगलान पारी
हिंड्दैछन पाइलाहरु,
तातो बालुवा संग सिङ्गौरी खेल्दै
 एकनासको घामसँग आँखा जुधाउँदै !

मृगतृष्णाहरुमा
घरका आँगन हाँस्दछन
बालखका भरिएका पेट हाँस्दछन
हाँस्दछन आङका कपडाहरु !
आमाको बुढो दाँत टलक्क टल्किन्छन
पियारिको साडी झलक्क झल्किन्छन
घरको छानो केहि माथि उक्लिन्छ
बुबाको छाति गर्वले फुल्दछ
ति दुई हाल गोरु खेतभरि हिंडेको
उ देख्दछ, बाला पहेंला झुलेको !
चिल्लो बाटो घर अगाडी पुगेको
नजिकै धारामा पानी बगेको
 रात, दिन जस्तै भएको !
ऊ देख्दछ आफ्नै पुष्ट शरीर
ढल्केको टोपी, नाचेको मन ।

अमिलो पसिनाको स्वादले, मुख रसायो
भोको पेट बेस्सरी करायो
सिलाएको कमिजको एक फेर, उध्रेछ फेरी
तर मुसुक्क मुस्काउँछ
चलाउँदै हातपाखुरा, सिध्याउँदै श्रमपसिना
एउटा अमुल्य समय जोत्दै छ निरन्तर
मृगतृष्णाहरुले धानेको जीवन !

तर भोलीको आशमा, मृगतृष्णाहरुसंग हास्नुछ आज
फगत! यथार्थ त अझै पनि रुवाउने नै छ ।।।

२०७३/०६/२७ बिहिबार







Friday, December 16, 2016

बर्षदिन






 सुस्तरी-सुस्तरी ताराहरुको

स्थान फेरिएको छ

हाँस्ने-रुवाउने बिषयहरुको यहाँ

सवाल फेरिएको छ

एक्लै गन्दै बितेका दिनहरुसंगै

 आज सिङ्गो एउटा साल फेरिएको छ ।



आउने-जाने अक्षरहरुको आज

बजार फेरिएको छ

भित्तामा पोतिने रंगहरुको

रफ्तार फेरिएको छ

किन फेरियो ?

बिगतमा कोरिएका अनेकन कहानीहरु

 सोध्दा-सोध्दै आफैलाई कारण;

आज सिङ्गो एउटा साल फेरिएको छ ।



फेरियो लेखेका अनेकन शब्दहरुको अर्थ

फेरियो आउने-जाने सन्देशहरुको मार्ग

हेर्दाहेर्दै दिनहरु रात हुँदै गए

आज, आँखै अगाडी

कहिल्यै नचिताएको,

सिङ्गो एउटा साल फेरिएको छ ।



कस्तो रङ्गमञ्च?, नाटक कस्तो-कस्तो ?

सम्बन्धहरुको भिडमा, नयाँ स्वाद फेरिएको छ

जिन्दगीलाई चिनाउने आज, नाम फेरिएको छ

नहुँदा छेक्ने, लोभी तगारो

आज सिङ्गो एउटा साल फेरिएको छ ।



उही छन भित्ताहरु तर खबर फेरिएको छ

लेख्ने कलमहरुको यहाँ मसी फेरिएको छ

खाली पानाहरुमा खोज्दा-खोज्दै, हराएका अवशेषहरु

 सुटुक्क !

आज सिङ्गो एउटा साल फेरिएको छ ।



तस्विर उही छ तर मुस्कान फेरिएको छ

यात्री उही छ तर यात्रा फेरिएको छ

अनेकन उत्तरहरुको यहाँ प्रश्न फेरिएको छ

नियतिले दौडाएको कदमहरुमा रुमलिंदै

समयले थुपारेको सन्नाटामा निस्सासिंदा

अन्यौलता बीच

विगतले सिकाएको पाठ बुझ्न नभ्याउँदै

अचम्म लाग्छ !

कति छिटो 
 आज सिङ्गो एउटा साल फेरिएको छ ।।।

२०७३/०७/२२ सोमबार

ShareThis

Follow by Email